Effectief beleid maken is in contact zijn met jezelf en met de ander

Effectief beleid maken is in contact zijn met jezelf en met de ander
Beleidsmakers, die zijn wel assertief, toch? Nou, ik vraag het me af. En moet je assertiviteit met beleid inzetten? Of gewoon altijd assertief zijn? In dit vierde blog in de reeks Assertiviteit met Beleid wil ik graag wat verder inzoomen op de term Assertiviteit met Beleid. Het was een spontane ingeving van Daan Rookmaaker, de hoofdtrainer van mijn vakopleiding tot trainer, naar aanleiding van mijn trainingsontwerp. Ik heb die term graag geadopteerd, en niet alleen omdat het lekker klinkt. In dit blog leg ik uit waarom.

Assertiviteit voor beleidsmakers?
Laten we eerst eens kijken waar het over gaat bij assertiviteit. Voor mij heeft het twee hoofdpijlers:
1. in contact zijn met jezelf: goed weten wat je wilt, waarvoor je het doet, en dat duidelijk en overtuigend neer kunnen zetten
2. in contact zijn met de ander: luisteren, weten wat belangrijk is voor de ander, erkenning geven
En zoals ook in andere situaties waarin je assertiviteit moet inzetten, horen die twee bij elkaar. Want als jij weet wat je missie is, en op welke manier de ander kan profiteren van jouw beleid (of dat van de organisatie) kun je het ook vele malen effectiever communiceren. Andersom kun je vele malen effectiever beleid ontwikkelen als je goed geluisterd hebt naar wat er leeft in de organisatie, en als je in de beleidsontwikkeling rekening houdt met slaag- en faalfactoren die vanuit de organisatie zijn meegegeven.
Dus eigenlijk heel logisch, toch? Assertiviteit met beleid: een basisvaardigheid

Hoe dan?
Assertiviteit met beleid kun je inzetten in de beleidsontwikkeling, in de besluitvorming en in het implementatieproces. Hoe eerder in het proces je het inzet, hoe groter de kans van slagen. Laten we even kort inzoomen op de verschillende fasen:
Beleidsontwikkeling: je pikt signalen op uit de organisatie of daarbuiten, of bent bezig met de uitvoering van je meerjarenplan. In deze fase is het risico het grootst dat je alleen bezig bent met het contact met jezelf-deel. Niet voor niets krijgen beleidsmakers vaak te horen dat het beleid “achter het bureau” is bedacht zonder de mensen in de organisatie daarover te horen. Echter, als je wil starten met het structureel betrekken van de mensen op de werkvloer kan het juist weer lastig zijn om het contact met jezelf te behouden. Je hebt misschien het gevoel dat je het bos in wordt gestuurd met een wensenlijst waar je niet goed van wordt. Contact met jezelf houden in deze fase gaat over het scherp hebben van je richting, en van je Why. Binnen die richting kun je mensen echt veel ruimte geven, als je je richting maar helder hebt. Lees ook nog eens het blog Zelfsturing of samensturing? hierover.

Besluitvorming: ja, en dan ligt er een besluit. Misschien zijn de mensen in het voorstadium al gehoord, maar klagen ineens dat ze hun wensen niet terug zien in het beleid. Of misschien is het gewoon een noodzakelijk besluit waar je als organisatie niet omheen kunt. Dan ligt snel de irritatie op de loer, als mensen het besluit niet gelijk omarmen. Of denk je ineens: Help, ze vinden me niet meer aardig! zoals ik in een eerder blog schreef. Ook in deze fase houd je contact met jezelf en met de ander. Je weet waarom het besluit belangrijk is (of onvermijdelijk) en communiceert dat. Je weet ook waarom het lastig te accepteren is en houdt daar rekening mee bij de implementatie.

Het implementatieproces: zelf als het ontwikkel- en besluitvormingsproces gladjes is verlopen, is een succesvolle implementatie niet gegarandeerd. Sterker nog, het percentage succesvol geïmplemen-teerde programma’s is in veel organisaties bedroevend laag. Ik denk dat dit komt omdat we vaak denken dat we er al zijn. Het besluit is er, we hebben er ja tegen gezegd en dus gaat het gebeuren. Nou, echt niet! Juist ook een implementatieproces gaat over de balans tussen contact met jezelf en contact met de ander. Het doel voor ogen houden, maar erkenning geven aan hobbels in het proces. Veel spreken met betrokkenen, maar daarbij nooit vergeten waarvoor je het ook alweer deed.

Als beleidsmaker contact houden met jezelf en met de ander is essentieel voor het succesvol functioneren van jezelf, je team en je organisatie. En daarom is mijn missie: Assertiviteit met beleid.


Terug naar overzicht